Zagraniczni dostawcy dla armii będą musieli inwestować w UK. Rząd ogłosił politykę „offsets”

Zagraniczne firmy zbrojeniowe, które wygrają duże kontrakty z brytyjskim rządem, będą zobowiązane do inwestycji w Wielkiej Brytanii. Wartość tych inwestycji może sięgnąć wartości samego kontraktu. Politykę nazwaną „offsets” (offsetami) ogłoszono 30 października 2026 r. podczas wizyty w zakładach BAE Systems w Scotstoun w Glasgow.

Jakie są zasady

Nowe przepisy obejmą kontrakty obronne z zagranicznymi dostawcami o wartości 50 mln funtów lub wyższej. Według rządowego komunikatu firma może zostać zobowiązana do zapewnienia Wielkiej Brytanii korzyści do pełnej wartości zamówienia. Przykład z komunikatu: przy kontrakcie za 100 mln funtów chodziłoby o nowe miejsca pracy, zakłady lub szkolenia o wartości do 100 mln funtów.

Spełnić zobowiązanie będzie można na kilka sposobów, m.in. przez:

• tworzenie miejsc pracy i staży,
• otwieranie lub rozbudowę fabryk w UK,
• inwestycje w brytyjskich dostawców,
• transfer technologii i wiedzy do brytyjskich firm,
• większe użycie komponentów wyprodukowanych w UK.

Ministerstwo Obrony będzie stosować politykę indywidualnie, wobec wybranych zamówień. Powstanie nowy centralny organ, Offset Authority, który ma ustalać, wyceniać i monitorować realizację zobowiązań w umowach offsetowych. Polityka zacznie obowiązywać od kwietnia 2027 r., a dostawcy mają być informowani z wyprzedzeniem, gdy wymóg ich dotyczy.

Kontekst

Rząd podkreśla, że w zamówieniach obronnych będzie w miarę możliwości wybierać brytyjskie firmy, w ramach podejścia „Back British” z budżetu. Offsety mają działać wtedy, gdy sprzęt trzeba kupić za granicą. Od 2016 r. na kontrakty i usługi od zagranicznych firm wydano ponad 35,2 mld funtów, czyli 11 proc. bezpośrednich wydatków MOD na współpracę z przemysłem w latach 2016/17–2025/26. W ubiegłym roku wydatki obronne MOD wspierały 274 tys. miejsc pracy w brytyjskim przemyśle, o 10 proc. więcej niż rok wcześniej. Według komunikatu 85 proc. wydatków MOD trafia już do firm z UK.

Wes Streeting, określony w komunikacie jako minister obrony, powiedział: „Każdy funt zainwestowany w obronność powinien być oceniany przez to, co daje Wielkiej Brytanii”.

Rząd przypomina też o celu wydatków na obronę na poziomie 3 proc. PKB w 2030 r. oraz zobowiązaniu NATO do 3,5 proc. w 2035 r. Kraj dołącza do państw stosujących podobne rozwiązania, wśród których komunikat wymienia Polskę, Norwegię i Holandię.

Co to oznacza dla Polaków w UK

Zmiany nie wpływają bezpośrednio na prawa pobytowe, podatki ani zasiłki. Rząd zapowiada jednak, że offsety mają przynieść nowe miejsca pracy, staże i inwestycje w zakładach w UK. Skala i lokalizacje zależą od przyszłych kontraktów i umów offsetowych, a polityka ruszy dopiero od kwietnia 2027 r.